გრიგოლ აბაშიძის რჩეული თხზულებების მესამე ტომში შესულია რომანი „დიდი ღამე“.

„...[ის] ჩემთვის თავისუფლებისა და მარტოობის ადგილი იყო. ასე ჩანდა ფილმებიდან და მეც ვიცოდი, რომ სადღაც, ცხრა მთასა და ცხრა ზღვას იქით, არსებობს ქვეყანა, სადაც იბადებიან ადამიანები, რომლებიც უკრავენ თავისუფლების მუსიკას, მღერიან სიყვარულზე და ტკივილზე, ებრძვიან დარდს და სწამთ ღმერთის, როგორც ეს ესმით“, – პატარა, ომგამოვლილი საქართველოდან ცხრა მთასა და ცხრა ზღვას იქით...

გოდერძი ჩოხელის ლიტერატურული სამყარო ხილულისა და უხილავის, სინამდვილისა და ზღაპრულის, რეალურისა და მითიურის შუა ამოიზარდა, როგორც გაცხადებული საიდუმლო. მას სამყარო გაენდო. ახლა მწერალი თავადვე ცდილობს ამ საიდუმლოს სხვებიც აზიაროს. საოცარი დანდობითა და უბრალოებით ამკვიდრებს ჩვენში შინაგან მზაობას, რათა ვირწმუნოთ უმცირესში უდიდესი, წარმავალში მარადიული ანუ ადამიანში -...

კრებულში „ოცნებების რაფსოდია“ შესულია რომანები „ზოგჯერ ოცნებებიც შეიძლება ახდეს“ და „ტრიუმფი“, ასევე მოთხრობა „ლენინგრადული არდადეგები“. მოთხრობა დაწერილია თითქმის ნახევარი საუკუნის წინ, ოდნავ მოგვიანებით, ვიდრე რომანი „ზოგჯერ ოცნებებიც შეიძლება ახდეს“, მაგრამ მასში მოთხრობილი ამბავი წინ უსწრებს ხსენებულ რომანში აღწერილი ისტორიის ბოლო ნაწილს, ამიტომ იგი პირველია...

გრიგოლ აბაშიძის რჩეული თხზულებების მეორე ტომში შესულია რომანი „ლაშარელა“.

ავტორმა ამ რომანით ჩვენი ეპოქის დრამატული სურათი დაგვიხატა. მძიმე პირადმა სვემ და სამშობლო ქვეყნის გაუსაძლისმა ვითარებამ რომანის გმირი ჩურჩულს გადააჩვია, ხოლო გელა კირთაძის ბოლო ნაბიჯით მწერალმა ჩაძინებული ერის გაღვიძების ზარს შემოჰკრა.

კანადელი მწერლის ერნესტ სეტონ-თომპსონის საყმაწვილო რომანი.

ფიოდორ დოსტოევსკის უმნიშვნელოვანესი და ერთ-ერთი საუკეთესო რომანი, რომელსაც გამორჩეული ადგილი უჭირავს ავტორის შემოქმედებაში.

რუსი მწერლის ნიკოლოზ ჩუკოვსკის ბიოგრაფიული ჟანრის ნაწარმოები, რომელშიც აღწერილია დიდი ფრანგი სამხედრო მეზღვაურის კაპიტანი ლაპერუზის ცხოვრება და საზღვაო ექსპედიციები.

ცნობილი ბრიტანელი მწერლის ჯეიმს გრინვუდის (1833—1929) პოპულარული საბავშვო წიგნი, რომელიც მოგვითხრობს სახლიდან გამოქცეული ობოლი მაწანწალა ბიჭის თავგადასავლებს.